Gaśnica w biurze i magazynie – jak dobrać odpowiedni typ i o czym pamiętać podczas przeglądu?

Bezpieczeństwo pożarowe często traktujemy jako uciążliwy obowiązek biurokratyczny. Tymczasem sprawna gaśnica to jedyna bariera między małym zaprószeniem ognia a stratami idącymi w miliony złotych. Odpowiedni dobór sprzętu pozwala ugasić pożar bez niszczenia cennej elektroniki czy zalewania magazynu niepotrzebną chemią.

Jak dobrać gaśnicę do firmy?

Aby skutecznie zabezpieczyć firmę, dobierz typ gaśnicy do rodzaju płonących materiałów: w biurach najlepiej sprawdzają się gaśnice śniegowe (CO2) lub mgłowe/płynowe z dopuszczeniem do urządzeń pod napięciem (bezpieczne dla elektroniki), natomiast w magazynach dominują gaśnice proszkowe 6 kg (oznaczone ABC). Każde urządzenie musi przejść przegląd techniczny raz w roku, a jego lokalizacja powinna być widoczna i oddalona od najdalszego punktu o maksymalnie 30 metrów.

Co oznaczają symbole A, B, C na gaśnicach?

Symbole literowe na etykiecie określają grupy pożarów, które dany sprzęt potrafi ugasić. Znajomość tych oznaczeń to podstawa BHP w firmie, pozwalająca uniknąć rozprzestrzenienia ognia przez użycie niewłaściwego środka.

Wybierając sprzęt, spotkasz się z następującymi oznaczeniami:

● A – pożary ciał stałych (drewno, papier, tkaniny).
● B – ciecze łatwopalne i substancje topniejące (paliwa, lakiery, plastiki).
● C – gazy palne (metan, acetylen).
● D metale palne (stosowane głównie w przemyśle)
● F – tłuszcze jadalne (kluczowe w aneksach kuchennych)

Zdaniem eksperta: Wielu przedsiębiorców kupuje najtańsze gaśnice proszkowe ABC, nie myśląc o skutkach ich użycia. Pamiętaj, że proszek gaśniczy po akcji jest niezwykle trudny do usunięcia i może trwale uszkodzić czułe urządzenia pomiarowe.

Jakie rodzaje gaśnic wybrać do biura?

Najlepsza gaśnica do biura to model śniegowy (CO2) lub nowoczesna gaśnica płynowa/mgłowa. Urządzenia te nie zostawiają pyłu, co chroni komputery, serwery oraz dokumentację przed zniszczeniem podczas akcji gaśniczej.

W przestrzeniach biurowych kluczowa jest ochrona elektroniki. Choć standardowa gaśnica proszkowa ugasi pożar, to drobny pył wniknie w każdą szczelinę laptopa czy drukarki, praktycznie wykluczając je z dalszego użytku.

• Gaśnica śniegowa (CO2): działa przez odcięcie tlenu i gwałtowne schłodzenie. Nie zostawia żadnego osadu. Idealna do serwerowni.
• Gaśnica płynowa (np. typu ABF): skuteczna przy gaszeniu mebli i wykładzin, a przy tym łatwa do posprzątania.

Wskazówka: Podczas używania gaśnicy śniegowej nigdy nie trzymaj za dyszę wylotową (tzw. tubę). Gaz ma temperaturę bliską -78°C, co może spowodować błyskawiczne odmrożenia dłoni.

Dlaczego w magazynie królują gaśnice proszkowe?

W magazynach stosuje się głównie gaśnice proszkowe o wadze 6 kg, ponieważ posiadają najwyższą skuteczność gaśniczą przy zróżnicowanych materiałach składowanych na wysokościach. Są one odporne na mróz, co pozwala na ich montaż w nieogrzewanych halach.

Przegląd gaśnic magazyn musi obejmować nie tylko główne punkty składowania, ale także wózki widłowe. Każdy pojazd transportu bliskiego powinien posiadać własną gaśnicę (minimum 2 kg), zamontowaną w sposób umożliwiający szybkie użycie.

Porównanie typów gaśnic w środowisku pracy

Typ gaśnicy	Główny środek	Zastosowanie	Zalety
Proszkowa (ABC)	Proszek chemiczny	Magazyny, warsztaty	Wysoka skuteczność, niska cena
Śniegowa (CO2)	Skroplony dwutlenek węgla	Elektronika, serwery	Brak osadu, bezpieczna dla maszyn
Płynowa (AB)	Woda z dodatkami	Biura, hotele	Łatwe sprzątanie, chłodzi ogień

 

Gdzie i jak prawidłowo rozmieścić gaśnice?

Gaśnice należy montować w miejscach łatwo dostępnych i widocznych, najlepiej przy wejściach do budynku lub na klatkach schodowych. Odległość z dowolnego miejsca do najbliższej gaśnicy nie może przekraczać 30 metrów.

Właściwe rozmieszczenie to nie tylko kwestia wygody, ale wymóg przepisów przeciwpożarowych.

1. Oznakowanie: nad każdym urządzeniem musi znajdować się znak BHP (piktogram gaśnicy) wykonany z materiału fotoluminescencyjnego.
2. Dostęp: niedopuszczalne jest zastawianie sprzętu paletami, regałami czy wieszanie na nich ubrań.
3. Wysokość: zaleca się, aby uchwyt gaśnicy znajdował się na wysokości około 1,5 m, co ułatwia jej szybkie zdjęcie osobom o różnym wzroście.

Zdaniem eksperta: Najczęstszym błędem jest „ukrywanie” gaśnic w szafach ze względów estetycznych. W dymie i stresie nikt nie będzie szukał sprzętu pod stertą segregatorów. Gaśnica musi być widocznym elementem korytarza.

Kiedy wypada termin legalizacji gaśnic?

Terminologia BHP rozróżnia dwa pojęcia: coroczny przegląd techniczny (konserwacja) oraz badanie dozorowe zbiornika (UDT). Legalizacja gaśnic termin zależy od rodzaju urządzenia – zazwyczaj badanie zbiornika wykonuje się co 5 lub 2 lata, ale kontrola sprawności musi odbywać się co 12 miesięcy.

Wielu właścicieli firm myli te pojęcia. Co roku autoryzowany konserwator sprawdza stan węża, uszczelek, ciśnienia oraz czy środek gaśniczy nie uległ zbryleniu. Potwierdzeniem jest tzw. kontrolka (naklejka z datą następnego badania).

Zdaniem eksperta: Nie traktuj corocznej kontroli jako zbędnego kosztu. Podczas przeglądu konserwator często wyłapuje mikrowycieki gazu pędnego, przez które gaśnica w godzinie próby okazałaby się bezużytecznym kawałkiem metalu.

Wskazówka: Raz w miesiącu wykonaj „obchód” własny. Sprawdź, czy wskazówka na manometrze gaśnicy znajduje się na zielonym polu. To najprostszy sposób, by upewnić się, że urządzenie jest gotowe do pracy.

Podsumowanie: bezpieczeństwo w Twoich rękach

Dobór odpowiedniej gaśnicy to inwestycja w ciągłość Twojego biznesu. W biurze postaw na urządzenia śniegowe lub płynowe, by chronić komputery, a magazyn zabezpiecz solidnymi gaśnicami proszkowymi. Pamiętaj o regularnych przeglądach i szkoleniu pracowników – nawet najlepszy sprzęt nie zadziała sam.

Szukasz profesjonalnego wsparcia w zakresie ochrony przeciwpożarowej? Zapraszamy do kontaktu z zespołem TBF. Pomożemy Ci dobrać odpowiednie rodzaje gaśnic, przeprowadzimy terminowy przegląd i zadbamy o pełne bezpieczeństwo Twojej firmy.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

1. Czy gaśnica proszkowa niszczy elektronikę w biurze?

Sama w sobie gaśnica proszkowa nie uszkadza elektroniki mechanicznie, ale proszek (sole fosforowe i amonowe) jest silnie higroskopijny i może powodować korozję ścieżek na płytkach drukowanych. Ponadto drobny pył osiada w najmniejszych szczelinach, uniemożliwiając skuteczne wyczyszczenie urządzeń takich jak laptopy czy klawiatury. Do biur zdecydowanie lepszym rozwiązaniem są gaśnice śniegowe lub mgłowe, które parują lub nie zostawiają osadu.

2. Ile gaśnic powinno znajdować się w biurze o powierzchni 100 m²?

Zgodnie z przepisami, jedna jednostka masy środka gaśniczego (2 kg lub 3 dm³) powinna przypadać na każde 100 m² powierzchni, która nie jest chroniona stałymi urządzeniami gaśniczymi. W typowym biurze o takim metrażu wystarczy jedna gaśnica 2 kg, jednak dla zwiększenia bezpieczeństwa i uwzględnienia podziału pomieszczeń, warto rozważyć rozmieszczenie dwóch punktów gaśniczych.

3. Jak sprawdzić, czy gaśnica jest jeszcze ważna?

Każda gaśnica posiada etykietę oraz naklejkę konserwacyjną (kontrolkę). Na kontrolce wybita jest data ostatniego przeglądu oraz termin kolejnego (zazwyczaj za rok). Dodatkowo, jeśli gaśnica posiada manometr, wskazówka musi znajdować się na zielonym polu. Należy również sprawdzić datę produkcji wybita na zbiorniku – po określonym czasie (zazwyczaj 20 lat) zbiornik musi zostać wycofany z użytku niezależnie od jego stanu.

4. Czy można gasić urządzenia pod napięciem gaśnicą płynową?

Standardową gaśnicą płynową (wodną) nie wolno gasić urządzeń pod napięciem, ponieważ woda przewodzi prąd. Istnieją jednak nowoczesne gaśnice mgłowe lub specjalne gaśnice płynowe z atestem do gaszenia urządzeń pod napięciem do 1000V (taka informacja musi znajdować się na etykiecie). Zawsze przed użyciem należy sprawdzić oznaczenia na obudowie – bezpieczeństwo operatora jest priorytetem.

4. Gdzie najlepiej zamontować gaśnicę w magazynie wysokiego składowania?

W magazynach gaśnice powinny być rozmieszczone przy drogach komunikacyjnych, wyjściach ewakuacyjnych oraz w miejscach szczególnie narażonych na powstanie pożaru (np. przy stacjach ładowania wózków widłowych). Ważne jest, aby nie były zastawiane towarem. W halach o dużej powierzchni stosuje się często większe gaśnice przewoźne (25 kg lub 50 kg), które pozwalają na dłuższą akcję ratunkową przed przyjazdem straży pożarnej.

6. Czym różni się legalizacja od przeglądu technicznego gaśnicy?

Przegląd techniczny to coroczna kontrola sprawności mechanizmów gaśnicy wykonywana przez konserwatora. Legalizacja (badanie UDT) to z kolei okresowe badanie ciśnieniowe samego zbiornika gaśnicy, wykonywane pod okiem inspektora Urzędu Dozoru Technicznego. Badanie UDT przeprowadza się rzadziej (zwykle co 5 lat), ale jest ono niezbędne, by zbiornik mógł być legalnie napełniony gazem pod wysokim ciśnieniem.

7. Czy pracownik musi przejść szkolenie z obsługi gaśnicy?

Tak, pracodawca ma obowiązek przeszkolić pracowników w zakresie przepisów przeciwpożarowych, co zazwyczaj odbywa się podczas instruktażu ogólnego BHP. Dobrą praktyką jest organizowanie cyklicznych szkoleń praktycznych, podczas których pracownicy mogą użyć gaśnicy treningowej. Znajomość instrukcji obsługi (zazwyczaj obrazkowej na etykiecie) jest kluczowa, ponieważ w sytuacji stresowej nie ma czasu na czytanie tekstu.

8. Co zrobić z gaśnicą po jej użyciu?

Użytą gaśnicę, nawet jeśli nie została całkowicie opróżniona, należy niezwłocznie oddać do autoryzowanego serwisu w celu ponownego napełnienia i przeglądu. Raz uruchomiona gaśnica traci szczelność i gaz pędny powoli ulatnia się, co sprawi, że przy kolejnej próbie użycia będzie niesprawna. Nie wolno odstawiać zużytej gaśnicy na miejsce – należy ją zastąpić urządzeniem sprawnym.